Om zaken te kunnen doen op Bonaire is het nodig om een bedrijf op te richten. De meest gangbare bedrijfsvormen op Bonaire zijn  de eenmanszaak, de Besloten Vennootschap en de Naamloze Vennootschap. De rechtspersonen die genoemd worden in het Burgelijk Wetboek Nederlandse Antillen zijn de stichting, de stichting particulier fonds, de vereniging, de coöperatie, de onderlinge waarborgmaatschappij, de naamloze vennootschap (“N.V.”) en de besloten vennootschap (“B.V.”). We zullen hier een korte uitleg geven van de verschillende vormen en hoe ze opgericht kunnen worden.

Ondernemingen zonder rechtspersoonlijkheid 

In een organisatievorm zonder rechtspersoonlijkheid is de ondernemer in privé aansprakelijk voor ondernemingsschulden. Zakelijke schuldeisers kunnen zich verhalen op het ondernemingsvermogen en het privé-vermogen van de ondernemer.

Eenmanszaak

Wanneer een natuurlijk persoon voor eigen rekening en risico een onderneming drijft, is er sprake van een eenmanszaak. In dat geval wordt geen onderscheid gemaakt tussen het  ondernemingsvermogen en het privé-vermogen. De eigenaar is persoonlijk aansprakelijk voor alle verplichtingen van de zaak. Dit brengt met zich mee dat alle tot de onderneming behorende bezittingen en schulden, de baten en lasten van de ondernemer vormen. Dit betekent dat een schuldeiser van de eenmanszaak zich direct op het privé-vermogen van de ondernemer kan verhalen, terwijl de privé-crediteuren zich ook op de bezittingen van de onderneming kunnen verhalen. Eenmanszaken waarvan de eigenaar buiten de Nederlandse Antillen is geboren, hebben voor het drijven van een zaak op Bonaire een vestigingsvergunning nodig. Voor een eenmanszaak is geen directievergunning vereist. Een schriftelijk verzoek om een eenmanszaak op te zetten kan worden gericht aan het Bestuurscollege van het Eilandgebied Bonaire.

Rechtspersonen 

Een rechtspersoon is een juridische constructie waardoor een abstracte entiteit of organisatie op kan treden als een volwaardig en handelingsbekwaam persoon. Een rechtspersoon is, net als de mens, zelfstandig drager van rechten en plichten. 
Dat betekent dat, wanneer via een rechtspersoon aan het economisch verkeer wordt deelgenomen, in beginsel alleen die rechtspersoon aansprakelijk kan zijn voor de schulden die uit het ondernemen voortvloeien. De ondernemer met bijvoorbeeld een B.V. kan dan in principe niet méér geld verliezen dan het bedrag waarvoor hij in de vennootschap deelneemt, waarvoor hij aandelen heeft genomen. Dit geldt ook voor eventuele andere personen die een aandeel bezitten (aandeelhouders) in het kapitaal van de B.V. Daarmee is dus het risico dat men privé aansprakelijk wordt gesteld beperkt.
In de regel zal de oprichter van een B.V. optreden als bestuurder van die B.V. Wordt in een juridische procedure onbehoorlijk bestuur vastgesteld, dan kan de bestuurder persoonlijk aansprakelijk worden gesteld. 

Naamloze vennootschap   

Voor de grote onderneming waarvoor veel vermogen van derden aangetrokken moet worden is de N.V.-vorm de aangewezen rechtsvorm.

De naamloze vennootschap is een rechtspersoon met één of meer op naam of aan toonder gestelde aandelen.

Naast aandelen op naam kan de N.V. ook 'aandelen aan toonder' uitgeven, die op de beurs kunnen worden genoteerd. De aandelen in de N.V. zijn in principe vrij overdraagbaar. Dat maakt die aandelen, die in feite participaties in de vennootschap zijn, makkelijk verhandelbaar.
Er zijn op Bonaire veel meer B.V.’s dan N.V.'s. Daarom is er op deze site uitgebreide informatie over de B.V.   

De verschillen tussen B.V. en N.V.   

De B.V. mag geen aandeelbewijzen uitreiken, maar moet een register hebben waarin de namen en adressen van alle aandeel¬houders zijn opgenomen. De N.V. mag wel aandeelbewijzen uitgeven.

De aandelen van een B.V. zijn niet vrij overdraagbaar; de statuten van de B.V. moeten een blokkeringsregeling bevatten. Deze blokkeringsregeling kan bijvoorbeeld inhouden dat aandelen eerst aan medeaandeelhouders moeten worden aangeboden bij een voorgenomen overdracht. Zo'n blokkering kan ook de overgang bij vererving van aandelen regelen. De verplichte blokkeringsregeling geldt niet voor de N.V. De overdracht van aandelen in de B.V. dient steeds bij notariële akte plaats te vinden. Voor toonderaandelen en bepaalde aandelen op naam in de N.V. geldt dit niet.

Besloten vennootschap 

De 'besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid' is een rechtspersoon met een maatschappelijk kapitaal dat in aandelen verdeeld is.
Met dit kapitaal wordt de realisering van een bepaald doel beoogd. De verschaffers van het kapitaal van de vennootschap worden aandeelhouders genoemd. Iedere aandeelhouder neemt voor een bepaald aantal aandelen deel in de vennootschap.
De enige verplichting die de aandeelhouder tegenover de vennootschap moet nakomen is dat hij de door hem genomen aandelen 'volstort', d.w.z. de waarde in geld aan de B.V. betaalt.
 
De B.V.-vorm is het samenwerkingsverband van aandeelhouders dat vooral gekenmerkt wordt door het besloten karakter. De aandelen in de B.V. zijn niet vrij overdraagbaar. De B.V. kan slechts aandelen op naam uitgeven. Van die aandelen mogen geen aandeelbewijzen worden verstrekt. Vooral in deze eigenschap wordt het besloten karakter van de besloten vennootschap zichtbaar.
Evenals het personenvennootschapsrecht zal ook het B.V.-recht  in de nabije toekomst (naar verwachting in 2009 of 2010) ingrijpend worden gewijzigd.

Oprichting van de B.V.

Oprichting van een B.V. kan alleen bij notariële akte. Er kunnen één of meer oprichters zijn. De controle van de juridisch inhoudelijke kant van de oprichtingsakte berust volledig bij de notaris.

Statuten en inschrijving

De statuten van de vennootschap worden bij de notaris vastgelegd in de oprichtingsakte. In de statuten moeten allerlei belangrijke zaken die de vennootschap betreffen worden vastgelegd, zoals tot welk bedrag de vennootschap aan¬delen kan uitgeven (het maatschappelijk kapitaal), de wijze van benoeming van bestuurders en commissarissen, de bevoegdheden van de diverse 'organen' en de manier waarop zij vergaderen, de overdracht van aandelen, etc.

Tenslotte dient de B.V. te worden ingeschreven in het Handelsregister.
Deze inschrijving, die noodzakelijk is ter voorkoming van persoonlijke aansprakelijkheid van de bestuurders, wordt op Bonaire door de notaris begeleid. Wanneer alle aandelen in de B.V. in handen zijn van een enige aandeelhouder wordt dat in het Handelsregister vermeld.
Hierna is de B.V. in oprichting en ontvangt men de statuten. Nu is het alleen nog wachten op de directie vergunning die na goedkeuring door het bestuurscollege wordt afgegeven.

Publicatieplicht

Tenslotte, iedere B.V. en N.V. is verplicht tot het opmaken en publiceren van een jaarrekening. De eisen die de wet aan de jaarrekening stelt, variëren al naar gelang de omvang van de vennootschap.